Δενδρολίβανο : το βότανο της μνήμης

Μια νέα μελέτη έρχεται να επιβεβαιώσει ευρήματα προηγούμενων ερευνών για τις ευεργετικές ιδιότητες του δεντρολίβανου για την εγκεφαλική λειτουργία και ειδικότερα τη μνήμη. Η ανακάλυψη ίσως βοηθήσει στην προσπάθεια θεραπείας ατόμων που αντιμετωπίζουν προβλήματα μνήμης.

Ερευνητές του Πανεπιστημίου Northumbria στη Βρετανία πραγματοποίησαν πειράματα στα οποία έλαβαν μέρος 66 άτομα που χωρίστηκαν σε δύο ομάδες. Η μια ομάδα εισήλθε σε ένα δωμάτιο που ήταν αρωματισμένο με αιθέρια έλαια δεντρολίβανου ενώ η άλλη ομάδα δεν ήρθε σε κάποια επαφή με το φυτό. Στη συνέχεια οι συμμετέχοντες κλήθηκαν να εκτελέσουν διάφορες ασκήσεις μνήμης. Όσοι είχαν έρθει σε επαφή με το δεντρολίβανο διαπιστώθηκε ότι είχαν υψηλότερα επίπεδα ενός αιθερίου ελαίου του φυτού στο αίμα τους (1,8-κινεόλη ή ευκαλυπτόλη) και τελικά τα κατάφεραν καλύτερα από τους άλλους στα τεστ. Η 1,8-κινεόλη έχει διαπιστωθεί ότι επηρεάζει τους χημικούς μηχανισμούς του οργανισμού οι οποίοι επηρεάζουν τη μνήμη.

"Στόχος μας ήταν να θεμελιώσουμε προηγούμενα ευρήματα σε έρευνες που είχαμε κάνει για τις ευεργετικές επιπτώσεις του αρώματος του δεντρολίβανου στη μακροπρόθεσμη μνήμη αλλά και τις αριθμητικές ικανότητες ενός ατόμου. Εκείνες οι έρευνες είχαν δείξει ότι το δεντρολίβανο επηρεάζει την εγκεφαλική λειτουργία αναχαιτίζοντας ένζυμα που την μπλοκάρουν. Αυτή τη φορά επικεντρώσαμε τη προσοχή μας στην προοπτική μνήμη, την ικανότητα να θυμηθούμε να κάνουμε κάτι μελλοντικά, ικανότητα κρίσιμη για την ομαλότητα στην καθημερινότητά μας" αναφέρει ο Μαρκ Μος, επικεφαλής της μελέτης που παρουσιάστηκε στο ετήσιο συνέδριο της Βρετανικής Εταιρείας Ψυχολογίας.

Στο άκουσμα της είδησης πολλοί θυμήθηκαν τον Σαίξπηρ που στον Αμλετ είχε εξάρει τις ευεργετικές ιδιότητες του δεντρολίβανου. Η Οφηλία λέει στον Αμλετ "να το δεντρολίβανο για να με θυμάσαι, σε εκλιπαρώ αγάπη μου θυμήσου".

Πηγή : ΒΗΜΑ Science

O γαλαξίας της σκέψης

100 δισεκατομμύρια νευρώνες οργανώνονται σε άπειρους συνδυασμούς για να δημιουργήσουν τη μοναδική προσωπικότητα ενός ανθρώπου

Το 1970 ένας ερευνητής, ο Ζόρζ Ουνγκάρ, υποστήριξε ότι η μνήμη δεν κωδικοποιείται από τα νουκλεινικά οξέα αλλά από την αλληλουχία των αμινοξέων που συνθέτουν τις πρωτεϊνικές αλυσίδες. Χρησιμοποιώντας ηλεκτροσόκ εκπαίδευσε ποντικούς να αποφεύγουν το σκοτάδι. Μετά εξήγαγε χημικές ουσίες από τον εγκέφαλο τους. Αναλύοντας το μείγμα, ανακάλυψε μια πρωτεϊνοειδή ουσία που ονόμασε σκοτοφοβίνη που υπέθεσε ότι περιείχε την ανάμνηση του ηλεκτροσόκ.

Όταν εισήγαγε σε άλλους ποντικούς αυτό το μόριο ή ακόμα και μια συνθετική μορφή του, και αυτά τα ζώα έτειναν να φοβούνται το σκοτάδι. Κάποιοι τότε έσπευσαν να γράψουν ότι στο μέλλον τα χάπια θα υποκαθιστούσαν τα βιβλία...

Τα αποτελέσματα της δουλειάς του όμως δεν μπορούν να επιβεβαιωθούν. Kανένας επιστήμονας δεν κατορθώνει να επαληθεύσει ότι τα ινδικά χοιρίδια κληρονομούν τη "φοβία" από τα νεκρά ομοειδή τους.

Οι περισσότεροι επιστήμονες σήμερα πιστεύουν πλέον ότι η σκοτοφοβίνη είναι για την ψυχολογία ότι ήταν το φλογιστόν για την χημεία - αποκύημα της φαντασίας κάποιων ερευνητών.

Η θεωρία της χημικής μεταβίβασης της μνήμης θα θαφτεί το 1977 μαζί με τον άνθρωπο που τη συνέλαβε.

Η έρευνα γύρω από τις βασικές λειτουργίες του εγκεφάλου απασχολεί ωστόσο έντονα τους επιστήμονες, παρ' ότι δεν δείχνουν διάθεση να βρουν το κλειδί της επιλεγόμενης "μνήμης - βιβλιοθήκη". Οι εικόνες του παρελθόντος δεν αποθηκεύονται με τη μορφή μακρομορίων. Ακριβώς, δεν είναι αποθηκευμένες, αλλά συνιστούν μια δυναμική διαδικασία. Η μνήμη δεν υφίσταται μέχρι να τη χρειαστούμε. Δεν αποτελεί παρά μια έκφραση, όπως άλλες εκφράσεις του εγκεφάλου : δύο κιλά λαμπερής φαιάς ουσίας, ιδιαίτερα πολύπλοκης και σε μια διαρκή κίνηση. "Είναι το πιο περίπλοκο πράγμα που έχουμε ανακαλύψει στο σύμπαν", σύμφωνα με τον Τζέιμς Γουότσον, έναν εκ των επιστημόνων που ανακάλυψαν το DNA. Διάφορες τεχνικές επιτρέπουν ωστόσο τη διείσδυση σε αυτό το περίεργο σύμπλεγμα και την αποκάλυψη ορισμένων μυστικών του μυστηριώδους αυτού πλανήτη, που έχει τόσα νευρικά κύτταρα - νευρώνες όσα αστέρια έχει ένας γαλαξίας. Το φάντασμα ενός μαύρου κουτιού που είναι χωρισμένο σε μικρές στεγανές θυρίδες όπου βρίσκονται οι λειτουργίες της γλώσσας, της μνήμης ή της λογικής, εξαφανίζεται.

Οι περίπου εκατό δισεκατομμύρια νευρώνες του, που δεν ανανεώνονται, είναι εξειδικευμένοι αλλά ο καθένας απ' αυτούς μπορεί να συνδεθεί με εκατομμύρια άλλους σε τυχαίες συναντήσεις.

Από τη στιγμή της γέννησής του, o άνθρωπος έχει δυνητικά την ικανότητα να ζήσει κάθε είδους ζωή που φαντάζεται. Δεν θα καταφέρει όμως παρά να ζήσει μία που καθορίζεται από την ανάγκη αλλά και την τύχη, τις συμπτώσεις...

Το όργανo της σκέψης δημιουργείται όχι στην απομόνωση αλλά με την αμφίδρομη σχέση με τους ζωντανούς οργανισμούς και τα αντικείμενα. Ο άνθρωπος - ό,τι καλύτερο της δημιουργίας - ­φτιάχνει τη σκέψη και τη μείζονα ελευθερία, συγκριτικά με τους περιορισμούς της γενετικής.

H συνεχής μάθηση και o εμπλουτισμός των εμπειριών, είναι το καλύτερο αντίδοτο στη βιολογική νομοτέλεια. O εγκέφαλος βρίσκεται σε διαρκή κίνηση, από την κούνια μέχρι το νεκρικό κρεβάτι. Σε κάθε ηλικία, υπάρχει πάντα η δυνατότητα της εμφάνισης νέων κυκλωμάτων στον εγκέφαλο. Κανένας εγκέφαλος δεν μοιάζει με κανέναν άλλον.

Σύμφωνα με τον Τζέραλντ ΄Εντελμαν, νομπελίστα  της Ιατρικής και διευθυντή του Ινστιτούτου Νευρολογίας στο Πανεπιστήμιο Ροκφέλερ της Νέας Υόρκης, ακόμα και στα ομοζυγωτά δίδυμα, ο εγκέφαλος δεν είναι φτιαγμένος με τον ίδιο τρόπο.

Περισσότερες πληροφορίες : The human memory